วันที่ 9 กรกฎาคม 2566 เวลา 09.30 น. นายสุทธิพงษ์ จุลเจริญ ปลัดกระทรวงมหาดไทย เป็นประธานฝ่ายฆราวาส ดร. วันดี กุญชรยาคง จุลเจริญ นายกสมาคมแม่บ้านมหาดไทย นายชัชวาลย์ ฉายะบุตร ผู้ว่าราชการจังหวัดลำปาง นางสุพรรณี ฉายะบุตร ประธานแม่บ้านมหาดไทยจังหวัดลำปาง นายศิริวัฒน์ บุปผาเจริญ นายจำลักษ์ กันเพ็ชร์ นายชนาธิป เสมแย้ม รองผู้ว่าราชการจังหวัดลำปาง พระเทพวัชรเมธี ผู้รักษาการแทนเจ้าอาวาสวัดถ้ำสุขเกษมสวรรค์ รองเจ้าคณะภาค 6 - 7 (ธรรมยุต) หัวหน้าส่วนราชการ นายอำเภอ ผู้บริหารองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น กำนัน ผู้ใหญ่บ้าน ประชาชนจิตอาสา และพุทธศาสนิกชนในพื้นที่จังหวัดลำปางและจังหวัดใกล้เคียง ร่วมโครงการคืนธรรมชาติสู่ธรรม ปีที่ 6 ในพระสังฆราชูปถัมภ์ เนื่องในโอกาสงานฉลองพระชนมายุ 8 รอบ สมเด็จพระอริยวงศาคตญาณ สมเด็จพระสังฆราช สกลมหาสังฆปริณายก ณ วัดถ้ำสุขเกษมสวรรค์ อำเภอเถิน จังหวัดลำปาง

กระทรวงมหาดไทย ได้รับพระอนุญาตจากเจ้าพระคุณสมเด็จพระอริยวงศาคตญาณ สมเด็จพระสังฆราช สกลมหาสังฆปริณายก จัดทำโครงการ คืนธรรมชาติสู่ธรรม ในพระสังฆราชปถัมภ์ ปีที่ 6 ณ วัดถ้ำสุขเกษมสวรรค์ อำเภอเถิน จังหวัดลำปาง ร่วมกับกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม จังหวัดลำปาง และภาคีเครือข่ายภาครัฐและภาคเอกชนต่าง ๆ เพื่อถวายเป็นพระกุศล เนื่องในโอกาสฉลองพระชนมายุ 8 รอบ สสมเด็จพระอริยวงศาคตญาณ สมเด็จพระสังฆราช สกลมหาสังฆปริณายก 26 มิถุนายน 2566

โดยมีรายละเอียดการดำเนินโครงการประกอบด้วยกิจกรรมต่าง ๆ

จำนวน 6 กิจกรรม ได้แก่ กิจกรรมที่ 1 สร้างพระธาตุปาพจนุตตมมงคล พระธาตุที่สถาปนาขึ้นเพื่อบูชาพระอุดมปาพจน์ อันนำมาซึ่งความเจริญที่สมเด็จพระสัมมาสัมพุทธเจ้าตรัสไว้ดีแล้ว

กิจกรรมที่ 2 ขยายเนื้อที่โครงการ คืนธรรมชาติสู่ธรรม เพื่อสร้างแหล่งน้ำโดยกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม

กิจกรรมที่ 3 ปลูกต้นไม้เพิ่มระบบนิเวศน์ของป่าไม้ให้สมบูรณ์

กิจกรรมที่ 4 เจาะน้ำบาดาลและเพิ่มแหล่งน้ำ สร้างป่าเปียก เพื่อความชุ่มชื้นของพื้นที่ในการสร้างระบบนิเวศน์

กิจกรรมที่ 5 ขยายบริเวณฝายน้ำล้น ขุดลอก และทำคันดินเพิ่มเพื่อกักเก็บน้ำได้ปริมาณมากขึ้น

กิจกรรมที่ 6 ออกหน่วยบริการด้านสาธารณสุขและมอบเครื่องอุปโภคบริโภคแก่ประชาชน

โครงการ "คืนธรรมชาติสู่ธรรม" จัดขึ้นครั้งแรกเมื่อปี 2561 โดยความร่วมมือร่วมใจ ของพุทธบริษัทวัดถ้ำสุขเกษมสวรรค์ ร่วมกับหน่วยงานราชการในพื้นที่จังหวัดลำปาง องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น ส่วนราชการอำเภอเถิน องค์การบริหารส่วนตำบลแม่ถอด กรมป่าไม้ กรมที่ ดิน ชมรมแม่บ้านมหาดไทยจังหวัดลำปาง สภาสตรีแห่งชาติในพระบรมราชินูปถัมภ์ รวมทั้งหน่วยงานเอกชนต่าง ๆ โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อน้อมถวายเป็นพระกุศลแด่เจ้าพระคุณ สมเด็จพระอริยวงศาคตญาณ สมเด็จพระสังฆราช สกลมหาสังฆปริณายก ในวโรกาสทรงเจริญพระชนมายุ 91 พรรษา และได้รับประทานพระอนุญาตให้สานต่อโครงการเป็นลำดับมากระทั่งปีนี้เป็นปีที่ 6 ซึ่งได้รับประทานพระเมตตาจากเจ้าพระคุณ สมเด็จพระสังฆราช โปรดรับโครงการไว้ในพระสังฆราชูปถัมภ์ ซึ่งพี่น้องสาธุชนพุทธบริษัทต่างสำนึกในพระเมตตาคุณอย่างหาที่สุดมิได้ และขอประทานพระวโรกาสถวายพระพรเนื่องในโอกาสทรงเจริญพระชนมายุ 96 พรรษา (26 มิถุนายน 2566) ให้ทรงเจริญสิริสวัสดิ์พิพัฒนมงคล และทรงเจริญงอกงามไพบูลย์ในพระสัทธรรมของสมเด็จพระสัมมาสัมพุทธเจ้าเป็นนิตยกาล

วัดถ้ำสุขเกษมสวรรค์ เป็นวัดราษฎร์ที่มีพระภิกษุจำพรรษามาตั้งแต่พุทธศักราช 2524 ซึ่งเจ้าพระคุณ สมเด็จพระอริยวงศาคตญาณ (อมฺพรมหาเถร) สมเด็จพระสังฆราช สกลมหาสังฆปริณายก โปรดประทานพระอุปการะเป็นอเนกปริยาย นับตั้งแต่พระดำริในการก่อสร้างอุโบสถ ทรงอุปถัมภ์การสร้างพระพุทธปฏิมาประธานอุโบสถ และประทานถวายนาม "พระศรีสักยบุตรพุทธโคดม" อีกทั้งเสด็จมาทรงเป็นประธานในพิธีตัดหวายลูกนิมิตอุโบสถ เมื่อปี 2553 รวมถึงทรงรับโครงการคืนธรรมชาติสู่ธรรม ไว้ในพระสังฆราชูปถัมภ์ เพื่อปลูกฝังและสร้างเสริมแนวคิดในการปลูกป่า อนุรักษ์พื้นที่สีเขียว และพัฒนาวัตให้ดำรงอยู่คู่กับธรรมชาติอย่างยั่งยืน